Na kilka tygodni przed przejęciem przez Polskę prezydencji w Radzie Unii Europejskiej, rząd w Warszawie obiecuje wykorzystać tę szansę do zrobienia postępu w rozmowach stowarzyszeniowych UE z Ukrainą i Mołdawią, zbudowania bliższego europejsko-rosyjskiego partnerstwa strategicznego i wsparcia europejskiej promocji demokracji w krajach Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej.

Prezydencja w Radzie UE, która przechodzi z rąk do rąk między państwami członkowskimi UE co 6 miesięcy, daje sprawującemu ją państwu znaczącą władzę jeśli chodzi o wyznaczanie agendy Rady, która określa ogólną strategię dla UE jako całości. Polska obejmie to stanowisko 1 lipca. W wywiadzie z RFE/RL minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski wyjaśnił, że Polska pragnie skorzystać ze swojej uprzywilejowanej pozycji by pogłębić więzi UE z jej wschodnimi sąsiadami.

Jeden z kandydatów do UE, Chorwacja ma nadzieję zakończyć negocjacje akcesyjne podczas polskiej prezydencji, powiedział Sikorski, ale ostrzegł, że 2 innych pretendentów z miejsc dalej na wschód, mianowicie Ukraina i Mołdawia, wciąż mają mnóstwo pracy przed sobą. "Mamy nadzieję podpisać traktat akcesyjny z Chorwacją, ponieważ robota na Bałkanach nie została jeszcze wykonana", powiedział Sikorski. "A co się tyczy dalszego rozszerzenia, myślę że po stronie tych państw musi zostać odrobione dużo pracy domowej, tak żeby, kiedy nastrój w Europie zmieni się na korzyść rozszerzenia, były bardziej gotowe niż są dzisiaj".

Ale Sikorski podkreślił, że Polska będzie kontynuować rozmowy w sprawie ustanowienia "głębokich i całościowych stref wolnego handlu" z Ukrainą i Mołdawią, "co ekonomicznie zintegrowałoby te kraje z UE". Obiecał też wzmożoną współpracę z partnerami wschodnioeuropejskimi w kwestiach takich jak korupcja i wydajność energetyczna. Powiedział, że europejski program działania dotyczący tego rodzaju wsparcia dla Europy Wschodniej wkrótce przekroczy 1 miliard dolarów - "co jest realnym pieniądzem, jak myślę".

Sikorski przyznał, że entuzjazm dla dalszego rozszerzenia przygasł w Brukseli za sprawą tarapatów finansowych Europy. Polska, powiedział, zamierza przeciwstawić się tym sentymentom prezentując swój własny pakiet sugestii zmierzających do przywrócenia wzrostu - w tym środki uzupełniające wspólny rynek w sektorze usług i handlu internetowym. Takie reformy, szacują Polacy, mogłyby zwiększyć europejski PKB o 4% w tej dekadzie. "To, miejmy nadzieję, poprawiłoby nastrój i uczyniło nas hojniejszymi wobec naszych sąsiadów", powiedział Sikorski.

Minister powiedział, że Polska wesprze także starania o wynegocjowanie kompleksowego Porozumienia o Partnerstwie i Współpracy (Partnership and Cooperation Agreement - PCA) z Rosją. Jednocześnie UE będzie kontynuowała równoległe inicjatywy służące poprawie warunków dla obywateli rosyjskich żyjących na terytoriach blisko państw członkowskich UE - takie jak podróże bezwizowe dla mieszkańców eksklawy Kaliningrad. "Myślę też, że powinniśmy być pomocni Rosji kiedy proszą oni o rzeczy, które dają korzyści zarówno ich obywatelom jak i UE", powiedział Sikorski. "Uważamy, że europeizowanie Rosji jest również w interesie Europy i tego rodzaju inicjatywy będą miały poparcie Polski podczas jej prezydencji".

Kadencja Polski jako prezydenta Rady będzie też cechować się skupieniem większej uwagi na reformowaniu sieci energetycznych z myślą o umocnieniu bezpieczeństwa energetycznego Europy - w reakcji na napięcia wywołane w ostatnich latach przez zakłócenia w dostawach rosyjskiego gazu ziemnego. Sikorski powiedział, że Polacy chcieliby też większych starań poświęconych stworzeniu zdolności w zakresie wspólnej europejskiej polityki obronnej i bezpieczeństwa - których potrzebę podkreślił ostatni kryzys w Libii.

"A zatem Europa powinna być w stanie działać w swojej bezpośredniej bliskości, tak aby fiasko Bałkanów nie mogło się znów wydarzyć", powiedział Sikorski. "Tak więc widzę w Libii argument za, na przykład, ustanowieniem europejskiej kwatery operacyjnej. Europa w ostatnich latach przeprowadziła ponad 20 operacji, ale za każdym razem musimy usilnie szukać sposobu na dowodzenie nimi".

Sikorski podkreślił, że Stany Zjednoczone także mają oczywisty interes w przyjęciu przez Europę większej odpowiedzialności za swoją obronę. "Powiem tez, że myślę, iż wizyta prezydenta Obamy w ostatnich kilku dniach w Polsce daje nam pewność, że priorytet Polski we wzmacnianiu europejskiej polityki bezpieczeństwa i obrony jest zgodny z tym, co Stany Zjednoczone chciałyby by Europa robiła", powiedział Sikorski. "USA potrzebują Europy, która jest sprawniejsza militarnie, tak aby mogła być bardziej efektywnym partnerem dla USA".

Podczas swojej ostatniej wizyty w Warszawie, gdzie wziął udział w szczycie przywódców z Europy Środkowo-Wschodniej, prezydent USA zasugerował też, że Polska, jako kraj który przeszedł transformację od komunizmu z tak ewidentnym sukcesem, może stanowić znakomity przykład dla nowych demokracji Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej.

Sikorski powiedział, że Polska planuje wykorzystać tę sugestię podczas swojej kadencji jako prezydenta Rady UE - i że jest to aspekt, który odbił się echem kiedy na własne oczy zakosztował obecnej libijskiej rebelii podczas wizyty w rebelianckiej stolicy Benghazi: "Odwiedziłem Benghazi i rozmawiałem tam z radą prowincjonalną i było dla mnie odkrywcze gdy uświadomiłem sobie, że to co z czym będą się zmagać w Libii jeśli i kiedy przejmą władzę w Trypolisie jest w zasadzie podobne do tego, z czym my zmagaliśmy się 22 lata temu", powiedział Sikorski.

Sikorski powiedział, że w ramach dzielenia się istotnym doświadczeniem w przemianach demokratycznych Polska będzie przekonywać swoich partnerów europejskich by wzięli udział w stworzeniu europejskiej fundacji na rzecz demokracji "opartej na modelu amerykańskim, który tak bardzo nam się przysłużył kiedy walczyliśmy z komunizmem". Fundacja ta, powiedział Sikorski, służyłaby za "wyraz naszego kolektywnego nastawienia na korzyść demokracji w naszym sąsiedztwie".

Zobacz: Pełen wywiad RFE/RL z Radosławem Sikorskim

 

Copyright (c) 2011. RFE/RL, Inc. Reprinted with the permission of Radio Free Europe/Radio Liberty, 1201 Connecticut Ave., N.W. Washington DC 20036.

 

Oryginalna wersja artykułu znajduje się pod adresem:

http://www.rferl.org/content/poland_assume_eu_post_pledges_attention_to_eastern_europe/24221420.html

FOTO: Flickr user PolandMFA