Kalendarz Historyczny - 16 styczen
menu:  Główna Artykuły Baza Państw Dokumenty Kalendarz Słownik Chronologia Książki
Kalendarz Historyczny na dzien 16 styczen
1547
16-letni Iwan Groźny zostaje koronowany na pierwszego cara Rosji
1707
Parlament Szkocji zatwierdza większością głosów 110-69 traktat o unii Szkocji i Anglii
1761
Brytyjczycy zajmują francuskie terytorium Pondicherry w Indiach
1917
Telegram niemieckiego ministra spraw zagranicznych Arthura Zimmermanna do ambasadora Niemiec w Waszyngtonie polecający mu zaproponowanie Meksykowi wejście w sojusz z Niemcami i odebranie utraconych na rzecz USA terytoriów: Teksasu, Nowego Meksyku i Nowej Arizony; wiadomość zostaje przechwycona przez Brytyjczyków następnego dnia i przyspiesza decyzję o przystąpieniu USA do I wojny światowej
1920
W Paryżu odbywa się, bez udziału USA, pierwsze posiedzenie Rady Ligi Narodów
1947
Parlament wybiera Vincenta Auriola na pierwszego prezydenta IV Republiki we Francji
1956
W Egipcie na mocy nowej konstytucji islam staje się religią państwową
1969
21-letni student Jan Palach dokonuje aktu samospalenia na Placu Wacława w Pradze, protestując przeciw radzieckiej interwencji w Czechosłowacji; Palach umrze 3 dni później
1970
Muammar Kadafi zostaje ogłoszony premierem Libii
1971
Lewicowi terroryści zwalniają w Rio de Janeiro po 40 dniach porwanego ambasadora Szwajcarii w Brazylii Giovanniego Enrico Buchera
1979
W efekcie rosnących niepokojów społecznych szach Mohammed Reza Pahlavi opuszcza Iran, udając się na emigrację do Egiptu
1984
Premier Zhao Ziyang jako pierwszy przywódca chiński składa wizytę w Kanadzie
1987
Uważany za reformatora Hu Yaobang zostaje zmuszony do rezygnacji ze stanowiska sekretarza generalnego Komunistycznej Partii Chin
1992
W zamku Chapultepec w mieście Meksyk przedstawiciele rządu Salwadoru i rebeliantów z Frontu Wyzwolenia Narodowego im. Farabundo Marti (FMLN) podpisują układ pokojowy kończący 12-letnią wojnę domową
1992
Były socjalistyczny premier Grecji Andreas Papandreou zostaje oczyszczony przez sąd z zarzutu sprzeniewierzenia pieniędzy w tzw. skandalu Banku Krety
1996
W Sierra Leone kapitan Valentine Strasser traci władzę w bezkrwawym zamachu stanu, któremu przewodzi jego zastępca brygadier Julius Maada Bio
1996
Rezygnacja pierwszego wicepremiera Rosji Anatolija Czubajsa, ostatniego u władzy członka reformatorskiej grupy Jegora Gajdara
1998
Turecki sąd konstytucyjny zakazuje działalności islamskiej Partii Dobrobytu za próbę obalenia świeckiej konstytucji
2000
Ricardo Lagos zwycięża w drugiej turze wyborów prezydenckich w Chile, zostając pierwszym socjalistycznym prezydentem kraju od czasu Salvadora Allende, obalonego w 1973 roku
2001
Prezydent Demokratycznej Republiki Kongo Laurent Kabila zostaje zastrzelony przez jednego ze swoich ochroniarzy w swoim domu w Kinszasie
2002
Prezydent Rosji Władimir Putin przybywa do Polski ze swoją pierwszą, dwudniową wizytą
2002
Rada Bezpieczeństwa ONZ przyjmuje rezolucję nr 1390 nakładającą szereg sankcji na Osamę bin Ladena, organizację terrorystyczną al-Qaida i Talibów, m.in. zakaz podróży i embargo na sprzedaż broni
2004
Sąd konstytucyjny Hiszpanii podtrzymuje zakaz działalności baskijskiej separatystycznej partii politycznej Batasuna, uniemożliwiając jej działaczom udział w marcowych wyborach parlamentarnych
2004
W Berlinie odbywa się spotkanie szefów dyplomacji państw Trójkąta Weimarskiego: Włodzimierza Cimoszewicza (Polska), Joschki Fischera (Niemcy) i Dominique de Villepina (Francja), na którym ponownie nie dochodzi do porozumienia w kwestii konstytucji europejskiej
2005
Urzędujący prezydent Stipe Mesić zwycięża w drugiej turze wyborów prezydenckich w Chorwacji, zdobywając 66% głosów i pokonując wicepremier Jadrankę Kosor
2005
Wojsko amerykańskie zwalnia 81 afgańskich więźniów podejrzewanych o przynależność do talibów
2006
22 osoby giną, około 30 zostaje rannych w samobójczym zamachu motocyklisty na zawodach zapaśników w mieście Spin Boldak w afgańskiej prowincji Kandahar; w mieście Kandahar w samobójczym zamachu na pojazd wojskowy ginie 4 żołnierzy i cywil
2006
Ellen Johnson-Sirleaf zostaje zaprzysiężona na prezydenta Liberii, zostając pierwszą kobietą-głową państwa w historii Afryki
2007
Izraelski dziennik „Haaretz” donosi, że między wrześniem 2004 roku a lipcem 2006 roku w Europie odbyły się tajne rozmowy syryjsko-izraelskie prowadzone przez prywatne osoby, których efektem był plan zwrotu Wzgórz Golan i negocjacji pokojowych, odrzucony jednak następnie przez rządy obu państw
2007
Szef sztabu armii Izraela generał Dan Halutz składa rezygnację po ostrej krytyce prowadzenia wojny z Hezbollahem w południowym Libanie w lecie 2006 roku
2007
Raport ONZ wskazuje, że w 2006 roku w przemocy w Iraku zginęło 34,5 tysiąca cywilów, co jest liczbą 3-krotnie przewyższającą dane irackie
2007
Co najmniej 70 osób ginie a 170 zostaje rannych w potrójnym zamachu bombowym na uniwersytecie Mustansiriya w Bagdadzie
2007
Zebrani w Kuwejcie ministrowie spraw zagranicznych 6 państw Zatoki Perskiej, Egiptu, Jordanii oraz USA wydają wspólne oświadczenie popierające działania stabilizacyjne USA w Iraku
2007
Sekretarz stanu USA Robert Gates spotyka się w Kabulu z prezydentem Afganistanu Hamidem Karzai i stwierdza, że rosnąca ilość bojowników infiltrujących Afganistan z Pakistanu stanowi zasadniczy problem; tego samego dnia lotnictwo pakistańskie bombarduje kryjówki Al-Qaidy w Zamzola w Południowym Waziristanie, zabijając około 20 osób
2007
Wojskowe władze Tajlandii wzywają do siebie ambasadora Singapuru, protestując przeciw prywatnemu spotkaniu wicepremiera S. Jayakumara z obalonym we wrześniu 2005 roku premierem Tajlandii Thaksinem Shinawatrą; odwołana zostaje planowana wizyta ministra spraw zagranicznych Singapuru George’a Yeo w Tajlandii
2007
Prezydent Ekwadoru Rafael Correa w pierwszym pełnym dniu urzędowania podpisuje z prezydentem Wenezueli Hugo Chavezem porozumienie o preferencyjnych dostawach ropy naftowej
2007
Prezydent Rumunii Traian Basescu przybywa do Mołdawii z pierwszą wizytą po akcesji Rumunii do Unii Europejskiej
2007
USA krytykują dostarczenie przez Rosję Iranowi zaawansowanych systemów obrony przeciwpowietrznej Tor-M1 jako sprzeczne z zobowiązaniami członków ONZ do niepopierania terroryzmu międzynarodowego
2007
Korean Peninsula Energy Development Organization (KEDO) domaga się od Korei Północnej wypłaty odszkodowania w wysokości 1,9 miliarda dolarów za przerwany w listopadzie 2005 roku projekt budowy 3 reaktorów atomowych na potrzeby energetyki
2007
Prokurator w Nowym Jorku oskarża byłego dyrektora wykonawczego programu ONZ „ropa za żywność” dla Iraku Benona V. Sevana o przyjęcie łapówek w wysokości 160 tysięcy dolarów
2007
Chińskie ministerstwo handlu podaje, że wartość chińsko-japońskiej wymiany handlowej w 2006 roku przekroczyła po raz pierwszy 200 miliardów dolarów
2008
26 osób ginie, ponad 60 zostaje rannych gdy bomba przydrożna niszczy autobus w południowo-wschodniej Sri Lance w pierwszym dniu po formalnym wygaśnięciu 6-letniego rozejmu z Tamilskimi Tygrysami
2008
Amerykańska organizacja Freedom House w corocznym raporcie ogłasza, że w 2007 roku wolność polityczna znalazła się w odwrocie w wielu wpływowych państwach świata, np. Rosji, Pakistanie, Iranie i Chinach; ogólnie regres zanotowano w 38 państwach, a progres – jedynie w 10; jako „wolne” sklasyfikowano 90 państw z 46% globalnej populacji, jako „częściowo wolne” – 60 państw, a jako „zniewolone” – 43 państwa na czele z Koreą Północną
2008
Prezydent USA George W. Bush kończy 8-dniowe bliskowschodnie tournee krótką wizytą w Egipcie i spotkaniem z prezydentem Hosni Mubarakiem w kurorcie Szarm el-Szejk
2008
Peru składa w Międzynarodowym Trybunale Sprawiedliwości w Hadze skargę przeciw Chile w związku ze sporem o granicę morską
2008
Prezydent Boris Tadić mówi na forum Rady Bezpieczeństwa ONZ, że Serbia nigdy nie uzna niepodległości Kosowa, ale ograniczy się do środków demokratycznych, prawnych i dyplomatycznych w dążeniu do zachowania integralności terytorialnej i suwerenności
2008
Minister spraw zagranicznych Wielkiej Brytanii David Miliband zarzuca Rosji „zastraszanie” personelu British Council po tym jak rosyjscy pracownicy placówek w St. Petersburgu i Jekaterynburgu zostali wezwani na przesłuchania przez służbę bezpieczeństwa wewnętrznego FSB, a dyrektor biura w St. Petersburgu Stephen Kinnock został zatrzymany przez rosyjską policję za rzekome złamanie przepisów ruchu drogowego
2008
Holenderskie ministerstwo obrony wzywa do siebie ambasadora USA w celu złożenia wyjaśnień odnośnie wywiadu udzielonego dla „Los Angeles Times” przez sekretarza obrony USA Roberta Gatesa, który powiedział, że niektóre siły zbrojne zaangażowane w Afganistanie „nie wiedzą, jak przeprowadzać operacje kontrrebelianckie”
2008
Grupa około 400 islamskich bojowników zdobywa fort w Sararogha w Południowym Waziristanie przy granicy afgańskiej; ginie co najmniej 40 napastników i 7 żołnierzy pakistańskich
2008
W Tokio odbywa się pierwsze spotkanie ministrów spraw zagranicznych Japonii i państw regionu Mekongu: Kambodży, Laosu, Myanmaru, Tajlandii i Wietnamu
2008
Prezydent-elekt Korei Południowej Lee Myung-bak ogłasza zamiar wcielenia odrębnego jak dotąd ministerstwa zjednoczenia do ministerstwa spraw zagranicznych
2008
Skrajnie prawicowa partia Yisrael Beiteinu opuszcza rząd Ehuda Olmerta w proteście przeciw negocjacjom pokojowym z Palestyńczykami w ramach procesu Annapolis
2008
Szefowa jednostki antykorupcyjnej Banku Światowego Suzanne Rich Folsom podaje się do dymisji
2009
Międzynarodowe Biuro Morskie (IMB) informuje, że w 2008 roku liczba aktów piractwa na świecie wzrosła z 263 do najwyższych w historii 293, głównie za sprawą wzmożonej aktywności piratów w Zatoce Adeńskiej i u wschodnich wybrzeży Somalii (111 incydentów, 42 uprowadzone statki i 815 członków załogi wziętych za zakładników)
2009
Prezydent Nicolas Sarkozy w przemówieniu do zagranicznych dyplomatów zapowiada, że Francja i Wielka Brytania będą starać się o przyjęcie przejściowej reformy Rady Bezpieczeństwa ONZ celem poszerzenia jej stałego członkostwa, m.in. o państwo arabskie
2009
„Washington Times” donosi, że nasilone w ostatnich miesiącach amerykańskie ataki rakietowe w plemiennych regionach Pakistanu przyniosły śmierć 8 wysokich rangą członków al-Qaidy przy mniejszych stratach wśród ludności cywilnej
2009
„Wall Street Journal” donosi, że władze amerykańskie posiadają dowody na wzmożone wysiłki Iranu zmierzające do ominięcia sankcji międzynarodowych i nabycie (głównie w Chinach) materiałów potrzebnych do produkcji zaawansowanej broni
2009
Departament Skarbu USA nakłada sankcje finansowe na 4 działaczy al-Qaidy, przypuszczalnie przetrzymywanych lub ukrywających się w Iranie; wśród nich jest Saad bin Laden, syn Osamy bin Ladena, który według dyrektora Wywiadu Narodowego Michaela McConnella nie przebywa już w Iranie, lecz w Pakistanie
2009
Departament Stanu USA nakłada sankcje finansowe na tajwańskie małżeństwo i ich 2 firmy za sprzedaż Korei Północnej materiałów mogących mieć zastosowanie militarne
2009
Premier Rosji Władimir Putin składa wizytę w Niemczech i spotyka się z kanclerz Angelą Merkel oraz szefami firm gazowych z Niemiec, Francji i Włoch
2009
Minister spraw zagranicznych Polski Radosław Sikorski składa wizytę na Ukrainie; prezydent Lech Kaczyński ostatecznie nie bierze udziału w kijowskim szczycie państw poszkodowanych w rosyjsko-ukraińskim kryzysie gazowym, na którym zjawiają się tylko prezydent Słowacji i premier Mołdawii
2009
Minister spraw zagranicznych Izraela Tzipi Livni i sekretarz stanu USA Condoleezza Rice podpisują w Waszyngtonie porozumienie w sprawie przeciwdziałania szmuglowi do Strefy Gazy po ustaniu działań zbrojnych na tym terytorium
2009
Mauretania i Katar zawieszają kontakty z Izraelem w związku z wojną w Strefie Gazy
2009
Prezydent Brazylii Luiz Inacio Lula da Silva odwiedza Wenezuelę i spotyka się z prezydentem Hugo Chavezem
2009
Minister spraw zagranicznych Wielkiej Brytanii David Miliband odwiedza Pakistan
2009
We wsi Knolevi koło de facto granicy z Osetią Południową zastrzelony zostaje gruziński policjant
2010
Sekretarz stanu USA Hillary Clinton przybywa do zdewastowanego przez trzęsienie ziemi Haiti; sekretarz generalny ONZ Ban Ki-moon oświadcza, że w katastrofie zginął szef misji ONZ Hedi Annabi
2010
Szefowie dyplomacji Pakistanu, Afganistanu i Iranu, Shah Mehmood Qureshi, Rangin Dadfar Spanta i Manouchehr Mottaki spotykają się w Islamabadzie i wydają deklarację zapowiadającą zacieśnienie trójstronnej współpracy w kwestiach regionalnych
2010
Szef brytyjskiej dyplomacji David Miliband i wysłannik prezydenta USA na Afganistan i Pakistan Richard Holbrooke składają wizyty w Afganistanie
2010
Minister spraw zagranicznych Korei Południowej Yu Myung-hwan odwiedza Japonię
2011
Do Haiti nieoczekiwanie powraca obalony w 1986 roku eks-dyktator Jean-Claude Duvalier
2011
Do Damaszku przybywa Robert Ford, pierwszy ambasador USA w Syrii od 2005 roku
2011
Przed konsulatem irańskim w Heracie na zachodzie Afganistanu dochodzi do dużych protestów przeciwko irańskiej blokadzie dostaw paliwa
2011
Generał Gholam Ali Rashid, wiceszef irańskich sił zbrojnych, oświadcza że do rzekomego zestrzelenia 2 amerykańskich samolotów bezzałogowych, o czym poinformowano 2 stycznia, doszło poza irańską przestrzenią powietrzną
2011
Sąd w prowincji Qena na południu Egiptu skazuje Mohameda Ahmeda Husseina na śmierć za zastrzelenie 6 Koptów i muzułmańskiego policjanta w mieście Nagaa Hammadi 6 stycznia 2010 roku
2011
Somalijski sąd w Mogadiszu skazuje 14 indyjskich marynarzy na rok więzienia za nielegalny eksport węgla drzewnego
2011
Zebrani na indonezyjskiej wyspie Lombok ministrowie spraw zagranicznych Stowarzyszenia Państw Azji Południowo-Wschodniej (ASEAN) wzywają Unię Europejską i USA do zniesienia sankcji wobec Myanmaru
2011
Co najmniej 6 afgańskich cywilów ginie w wybuchu bomby przydrożnej w okręgu Sangin w południowej prowincji Helmand; 9 członków jednej rodziny ginie w wybuchu bomby przydrożnej w północnej prowincji Baghlan
2011
Prezydent Argentyny Cristina Fernandez de Kirchner przybywa do Kuwejtu rozpoczynając podróż po państwach Bliskiego Wschodu
2011
Premier Portugalii Jose Socrates składa wizytę w Katarze
2011
"The New York Times" donosi, że w ciągu ostatnich 2 lat Izrael wspólnie z USA testował w kompleksie nuklearnym Dimona skuteczność wirusa Stuxnet na wirówkach identycznych z używanymi w irańskim zakładzie wzbogacania uranu w Natanz