Kalendarz Historyczny na dzien 23 marzec |
| 1801 |
| Car Rosji Paweł I zostaje zamordowany podczas pałacowego zamachu stanu; jego następcą zostaje jego syn Aleksander I |
|
| 1861 |
| Camillo di Cavour zostaje pierwszym premierem zjednoczonego królestwa WÅ‚och |
|
| 1918 |
| Niemcy uznają niepodległość Litwy |
|
| 1919 |
| Benito Mussolini zakÅ‚ada w Mediolanie wÅ‚oskie „zwiÄ…zki walki” (fasci di combattimento), które później zostanÄ… przeksztaÅ‚cone w NarodowÄ… PartiÄ™ FaszystowskÄ… |
|
| 1933 |
| Parlament Niemiec uchwala „ustawÄ™ o zniesieniu niedoli Narodu i Rzeszy”, przyznajÄ…cÄ… kanclerzowi Adolfowi Hitlerowi prawo do rzÄ…dzenia za pomocÄ… dekretów na 4 lata |
|
| 1935 |
| ZSRR sprzedaje swoje udziały w Kolei Wschodniochińskiej marionetkowemu państwu Mandżukuo |
|
| 1939 |
| RzÄ…d litewski podpisuje traktat o cesji KÅ‚ajpedy na rzecz III Rzeszy |
|
| 1949 |
| Liban jako drugie państwo arabskie po Egipcie (24 lutego) podpisuje z Izraelem porozumienie rozejmowe w Ras En Naqura |
|
| 1950 |
| Wejście w życie konwencji z września 1947 roku w sprawie utworzenia Światowej Organizacji Metorologicznej (WMO) |
|
| 1956 |
| Wraz z wejÅ›ciem w życie pierwszej konstytucji Pakistan przyjmuje jako pierwsze paÅ„stwo na Å›wiecie ustrój republiki islamskiej, zachowujÄ…c czÅ‚onkostwo w Commonwealthu |
|
| 1966 |
| W Rzymie po raz pierwszy w historii dochodzi do spotkania przywódców koÅ›coÅ‚a anglikaÅ„skiego (arcybiskupa Canterbury Michaela Ramseya) i koÅ›cioÅ‚a katolickiego (papieża PawÅ‚a VI) |
|
| 1967 |
| Grupa wojskowych tworzÄ…cych NarodowÄ… RadÄ™ Reformacji obala premiera Sierra Leone SiakÄ™ Stevensa |
|
| 1970 |
| RPA zostaje wykluczona z turnieju tenisowego o Puchar Davisa z powodu uprawiania polityki apartheidu |
|
| 1978 |
| Do południowego Libanu przybywają pierwsi żołnerze tymczasowych międzynarodowych sił pokojowych UNIFIL |
|
| 1982 |
| Prezydent Gwatemali generaÅ‚ Fernando Romeo Lucas Garcia zostaje obalony w wojskowym zamachu stanu; wÅ‚adzÄ™ przejmuje trzyosobowa junta na czele której staje generaÅ‚ Efrain Rios Montt |
|
| 1983 |
| Prezydent USA Ronald Reagan przedstawia StrategicznÄ… InicjatywÄ™ ObronnÄ… (SDI), znanÄ… potocznie jako "gwiezdne wojny" |
|
| 1988 |
| RzÄ…d sandinistowski i „contras” podpisujÄ… we wsi Sapoa pierwsze porozumienie rozejmowe podczas wojny domowej w Nikaragui |
|
| 1989 |
| Przyjęcie zmian w konstytucji Serbii znoszących autonomię Kosowa wywołuje kilkudniowe krwawe starcia policji z albańskimi demonstrantami |
|
| 1991 |
| Atak rebeliantów ze Zjednoczonego Frontu Rewolucyjnego rozpoczyna krwawÄ… „wojnÄ™ diamentów” w Sierra Leone |
|
| 1994 |
| Luis Donaldo Colosio, kandydat na prezydenta Meksyku z ramienia rzÄ…dzÄ…cej Partii Instytucjonalno-Rewolucyjnej (PRI), zostaje zastrzelony w Tijuanie |
|
| 1996 |
| Urzędujący prezydent Lee Teng-hui zwycięża w pierwszych bezpośrednich wyborach prezydenckich na Tajwanie |
|
| 1998 |
| Prezydent Rosji Borys Jelcyn dymisjonuje premiera Wiktora Czernomyrdina i jego gabinet; nowym szefem rzÄ…du zostaje Siergiej Kirijenko |
|
| 1999 |
| Wiceprezydent Paragwaju Luis Argana zostaje zastrzelony w stolicy Asuncion |
|
| 2001 |
| Resztki stacji kosmicznej Mir spadają do Południowego Pacyfiku po 15-letniej obecności na orbicie okołoziemskiej |
|
| 2002 |
| Egipski inżynier Sherif al-Filali zostaje uznany winnym szpiegostwa na rzecz Izraela i skazany na 15 lat więzienia i ciężkiej pracy |
|
| 2003 |
| W podwójnym referendum w SÅ‚owenii 90% wyborców zatwierdza akcesjÄ™ do Unii Europejskiej, a 66% gÅ‚osuje za czÅ‚onkostwem w NATO |
|
| 2004 |
| W dzieÅ„ po Å›mierci wspóÅ‚zaÅ‚ożyciela i przywódcy duchowego Hamasa Szejka Ahmeda Yassina w izraelskim ataku rakietowym liderem ugrupowania w Strefie Gazy zostaje Abdel Aziz Rantisi, podczas gdy ogólne przywództwo obejmuje Khaled Meshaal, rezydujÄ…cy w Damaszku |
|
| 2004 |
| Mijailo Mijailović, zabójca szwedzkiej minister spraw zagranicznych Anny Lindh, zostaje skazany przez sÄ…d w Sztokholmie na dożywotnie wiÄ™zienie |
|
| 2005 |
| 10 żołnierzy kolumbijskich ginie w zasadzce Rewolucyjnych Sił Zbrojnych Kolumbii (FARC) w stanie Putumayo |
|
| 2006 |
| Premier Timoru Wschodniego Mari Alkatiri składa pierwszą wizytę w Japonii |
|
| 2006 |
| Pakistan skÅ‚ada na rÄ™ce ambasadora Afganistanu ostry protest w zwiÄ…zku z zastrzeleniem w poÅ‚udniowym Afganistanie przez żoÅ‚nierzy afgaÅ„skich 16 PakistaÅ„czyków wybierajÄ…cych siÄ™ na obchody afgaÅ„skiego nowego roku, a uznanych przez Kabul za Talibów |
|
| 2006 |
| Australia przyznaje tymczasowe wizy ochronne 42 uciekinierom z Papui którzy dobili do australijskiego przylÄ…dka York w styczniu, wywoÅ‚ujÄ…c spór dyplomatyczny z IndonezjÄ… |
|
| 2006 |
| Opinia amerykańskiego Departamentu Stanu, wskazująca na możliwość przedwyborczej przemocy we Włoszech wzbudza tam ogromne zamieszanie i powoduje interwencję lidera opozycyjnej centrolewicy Romano Prodiego u ambasadora USA Ronalda Spogliego |
|
| 2007 |
| Izba Reprezentantów USA gÅ‚osuje 218-212 za wycofaniem wiÄ™kszoÅ›ci wojsk amerykaÅ„skich z Iraku do lata 2008 roku; prezydent Bush natychmiast zapowiada weto rezolucji |
|
| 2007 |
| Jeden z dwóch wicepremierów Iraku i czoÅ‚owy polityk sunnicki Salam al-Zubaie zostaje poważnie ranny w zamachu w sali modlitw w jego domu w Bagdadzie |
|
| 2007 |
| Prezydent Iranu Mahmud Ahmadinejad odwoÅ‚uje planowane wystÄ…pienie przed RadÄ… BezpieczeÅ„stwa ONZ w dniu gÅ‚osowania nad nowymi sankcjami przeciw Iranowi, obwiniajÄ…c USA za opóźnienia w wydaniu wizy |
|
| 2007 |
| Marynarka iraÅ„ska zatrzymuje w póÅ‚nocnej części Zatoki Perskiej koÅ‚o wód Szatt el-Arab 15 Brytyjczyków dokonujÄ…cych rutynowych inspekcji statków handlowych |
|
| 2007 |
| Nad stolicÄ… Somalii Mogadiszu zestrzelony zostaje samolot transportowy IÅ‚-76 biaÅ‚oruskiej firmy Transaviaexport przewożący sprzÄ™t dla żoÅ‚nierzy afrykaÅ„skich siÅ‚ pokojowych; ginie 11 osób na pokÅ‚adzie |
|
| 2007 |
| Wysoki Komisarz ONZ ds. Uchodźców (UNHCR) podaje, że w 2006 roku liczba osób, które ubiegaÅ‚y siÄ™ o azyl w paÅ„stwach uprzemysÅ‚owionych spadÅ‚a z 338 tysiÄ™cy do 303 tysiÄ™cy; najwiÄ™cej z nich stanowili Irakijczycy – 22 tysiÄ…ce i o 77% wiÄ™cej niż w 2005 roku |
|
| 2008 |
| Liczba żoÅ‚nierzy amerykaÅ„skich zabitych podczas 5-letniego konfliktu w Iraku osiÄ…ga 4000 po Å›mierci 4 żoÅ‚nierzy w wybuchu bomby przydrożnej w Bagdadzie; 15 irackich żoÅ‚nierzy ginie w zamachu samobójczym w Mosulu na póÅ‚nocy Iraku; 17 osób ginie w ataku pociskami moździerzowymi i rakietami na ZielonÄ… StrefÄ™ w Bagdadzie |
|
| 2008 |
| Przedstawiciele skÅ‚óconych palestyÅ„skich ugrupowaÅ„ Fatah i Hamas podpisujÄ… w stolicy Jemenu Sanie porozumienie o wznowieniu bezpoÅ›rednich rozmów; wiceprezydent USA Dick Cheney spotyka siÄ™ w Ramallah z prezydentem Autonomii PalestyÅ„skiej Mahmudem Abbasem |
|
| 2008 |
| Minister obrony Kolumbii Juan Manuel Santos przyznaje, że w ataku wojsk kolumbijskich na obóz Rewolucyjnych SiÅ‚ Zbrojnych Kolumbii (FARC) na terytorium Ekwadoru w dniu 1 marca zginÄ…Å‚ obywatel tego paÅ„stwa |
|
| 2008 |
| 2 kurdyjskich demonstrantów ginie w starciach z policjÄ… w poÅ‚udniowo-wschodniej Turcji |
|
| 2008 |
| Ratnasiri Wickremanayake jako pierwszy premier Sri Lanki składa wizytę w Izraelu |
|
| 2008 |
| 4 indyjskich policjantów ginie w potyczce z rebeliantami w stolicy Kaszmiru Srinagarze |
|
| 2009 |
| Abdullah Gul jako pierwszy prezydent Turcji od 1976 roku składa wizytę w Iraku; iracki prezydent Jalal Talabani wzywa Partię Pracujących Kurdystanu (PKK) do złożenia broni lub opuszczenia terytorium Iraku |
|
| 2009 |
| Co najmniej 25 osób ginie w zamachu samobójczym na kurdyjskim pogrzebie w mieÅ›cie Jalawla w irackiej prowincji Diyala |
|
| 2009 |
| Komitet Ochrony Dziennikarzy (CPJ) podaje, że w co najmniej 14 państwach na świecie wielokrotnie dochodzi do niewyjaśnionych morderstw dziennikarzy; na czele Indeksu Bezkarności CPJ znajdują się państwa pogrążone ostatnio w konfliktach zbrojnych (Irak, Sierra Leone, Sri Lanka), ale na liście są też takie demokracje jak Rosja, Meksyk, Brazylia i Indie |
|
| 2009 |
| Gubernator Ludowego Banku ChRL Zhou Xiaochuan w eseju opublikowanym na stronie internetowej banku wzywa do stworzenia nowej waluty miÄ™dzynarodowej zarzÄ…dzanej przez MiÄ™dzynarodowy Fundusz Walutowy (IMF), która ostatecznie mogÅ‚aby zastÄ…pić dolara i zapewniać stabilność miÄ™dzynarodowego systemu monetarnego |
|
| 2009 |
| Światowa Organizacja Handlu (WTO) oświadcza w swoich najnowszych szacunkach, że wolumen handlu światowego w 2009 roku zmniejszy się o 9%, najwięcej od czasu II Wojny Światowej |
|
| 2009 |
| WÅ‚adze RPA odmawiajÄ… wydania wizy przywódcy duchowemu TybetaÅ„czyków Dalaj Lamie, który miaÅ‚ wziąć udziaÅ‚ w miÄ™dzynarodowej konferencji pokojowej w Johannesburgu; w tej sytuacji swój udziaÅ‚ wycofujÄ… nobliÅ›ci Desmond Tutu i Frederik Willem de Klerk, a nastÄ™pnego dnia konferencja zostanie odwoÅ‚ana |
|
| 2009 |
| Podczas wizyty w Brukseli prezydenta i premier Ukrainy, Wiktora Juszczenki i Julii Tymoszenko podpisane zostaje porozumienie w sprawie modernizacji ukraiÅ„skiej sieci gazociÄ…gów, które natychmiast ostro krytykuje rosyjski premier WÅ‚adimir Putin jako próbÄ™ pominiÄ™cia interesów energetycznych Rosji; nastÄ™pnego dnia Moskwa odwoÅ‚a zaplanowane rozmowy miÄ™dzyrzÄ…dowe z UkrainÄ… do czasu wyjaÅ›nienia kwestii porozumienia z UE |
|
| 2009 |
| Prezydent Sudanu Omar Hassan Bashir na krótko odwiedza ErytreÄ™, po raz pierwszy udajÄ…c siÄ™ za granicÄ™ od kiedy MiÄ™dzynarodowy TrybunaÅ‚ Karny (ICC) wydaÅ‚ 4 marca nakaz aresztowania go pod zarzutem zbrodni wojennych w Darfurze |
|
| 2009 |
| Wiceszef Organizacji Wyzwolenia Palestyny (OWP) w Libanie Kamal Medhat i 3 towarzyszÄ…ce mu osoby ginÄ… w wybuchu bomby przydrożnej w obozie dla palestyÅ„skich uchodźców Mieh Mieh koÅ‚o miasta Sidon |
|
| 2009 |
| SÄ…d w Hadze skazuje Josepha MpambarÄ™ z plemienia Hutu na 20 lat wiÄ™zienia za stosowanie Å›miertelnych tortur podczas ludobójstwa w Rwandzie w 1994 roku |
|
| 2009 |
| JemeÅ„ski sÄ…d skazuje Bassama al-Haidariego na Å›mierć za rzekome szpiegostwo na rzecz Izraela; dwóch innych mężczyzn zostaje skazanych na 5 i 3 lata wiÄ™zienia |
|
| 2009 |
| Brytyjski „The Guardian” donosi, że USA i sojusznicy europejscy chcÄ… utworzenia w Kabulu stanowiska szefa rzÄ…du celem marginalizacji prezydenta Afganistanu Hamida Karzai; ponadto wiÄ™ksze Å›rodki finansowe majÄ… być przekazywane afgaÅ„skim prowincjom zamiast rzÄ…dowi centralnemu |
|
| 2009 |
| 8 afgaÅ„skich policjantów ginie w zasadzce Talibów w dystrykcie Spin Boldak w prowincji Kandahar |
|
| 2009 |
| W indyjskim Mumbai rozpoczyna siÄ™ proces Mohammeda Ajmala Amira Kasaba, jedynego pozostaÅ‚ego przy życiu czÅ‚onka grupy zamachowców, którzy w listopadzie 2008 roku zaatakowali Mumbai i w ciÄ…gu 3 dni zabili okoÅ‚o 170 osób |
|
| 2009 |
| 1 policjant ginie gdy zamachowiec-samobójca wysadza siÄ™ w powietrze przed biurem specjalnego oddziaÅ‚u policji w stolicy Pakistanu Islamabadzie |
|
| 2009 |
| Premier Francji Francois Fillon składa wizytę w USA |
|