Kalendarz Historyczny - 23 marzec
menu:  Główna Artykuły Baza Państw Dokumenty Kalendarz Słownik Chronologia Książki
Kalendarz Historyczny na dzien 23 marzec
1801
Car Rosji Paweł I zostaje zamordowany podczas pałacowego zamachu stanu; jego następcą zostaje jego syn Aleksander I
1861
Camillo di Cavour zostaje pierwszym premierem zjednoczonego królestwa Włoch
1918
Niemcy uznają niepodległość Litwy
1919
Benito Mussolini zakłada w Mediolanie włoskie „związki walki” (fasci di combattimento), które później zostaną przekształcone w Narodową Partię Faszystowską
1933
Parlament Niemiec uchwala „ustawę o zniesieniu niedoli Narodu i Rzeszy”, przyznającą kanclerzowi Adolfowi Hitlerowi prawo do rządzenia za pomocą dekretów na 4 lata
1935
ZSRR sprzedaje swoje udziały w Kolei Wschodniochińskiej marionetkowemu państwu Mandżukuo
1939
Rząd litewski podpisuje traktat o cesji Kłajpedy na rzecz III Rzeszy
1949
Liban jako drugie państwo arabskie po Egipcie (24 lutego) podpisuje z Izraelem porozumienie rozejmowe w Ras En Naqura
1950
Wejście w życie konwencji z września 1947 roku w sprawie utworzenia Światowej Organizacji Metorologicznej (WMO)
1956
Wraz z wejściem w życie pierwszej konstytucji Pakistan przyjmuje jako pierwsze państwo na świecie ustrój republiki islamskiej, zachowując członkostwo w Commonwealthu
1966
W Rzymie po raz pierwszy w historii dochodzi do spotkania przywódców koścoła anglikańskiego (arcybiskupa Canterbury Michaela Ramseya) i kościoła katolickiego (papieża Pawła VI)
1967
Grupa wojskowych tworzących Narodową Radę Reformacji obala premiera Sierra Leone Siakę Stevensa
1970
RPA zostaje wykluczona z turnieju tenisowego o Puchar Davisa z powodu uprawiania polityki apartheidu
1978
Do południowego Libanu przybywają pierwsi żołnerze tymczasowych międzynarodowych sił pokojowych UNIFIL
1982
Prezydent Gwatemali generał Fernando Romeo Lucas Garcia zostaje obalony w wojskowym zamachu stanu; władzę przejmuje trzyosobowa junta na czele której staje generał Efrain Rios Montt
1983
Prezydent USA Ronald Reagan przedstawia Strategiczną Inicjatywę Obronną (SDI), znaną potocznie jako "gwiezdne wojny"
1988
Rząd sandinistowski i „contras” podpisują we wsi Sapoa pierwsze porozumienie rozejmowe podczas wojny domowej w Nikaragui
1989
Przyjęcie zmian w konstytucji Serbii znoszących autonomię Kosowa wywołuje kilkudniowe krwawe starcia policji z albańskimi demonstrantami
1991
Atak rebeliantów ze Zjednoczonego Frontu Rewolucyjnego rozpoczyna krwawą „wojnę diamentów” w Sierra Leone
1994
Luis Donaldo Colosio, kandydat na prezydenta Meksyku z ramienia rządzącej Partii Instytucjonalno-Rewolucyjnej (PRI), zostaje zastrzelony w Tijuanie
1996
Urzędujący prezydent Lee Teng-hui zwycięża w pierwszych bezpośrednich wyborach prezydenckich na Tajwanie
1998
Prezydent Rosji Borys Jelcyn dymisjonuje premiera Wiktora Czernomyrdina i jego gabinet; nowym szefem rządu zostaje Siergiej Kirijenko
1999
Wiceprezydent Paragwaju Luis Argana zostaje zastrzelony w stolicy Asuncion
2001
Resztki stacji kosmicznej Mir spadają do Południowego Pacyfiku po 15-letniej obecności na orbicie okołoziemskiej
2002
Egipski inżynier Sherif al-Filali zostaje uznany winnym szpiegostwa na rzecz Izraela i skazany na 15 lat więzienia i ciężkiej pracy
2003
W podwójnym referendum w Słowenii 90% wyborców zatwierdza akcesję do Unii Europejskiej, a 66% głosuje za członkostwem w NATO
2004
W dzień po śmierci współzałożyciela i przywódcy duchowego Hamasa Szejka Ahmeda Yassina w izraelskim ataku rakietowym liderem ugrupowania w Strefie Gazy zostaje Abdel Aziz Rantisi, podczas gdy ogólne przywództwo obejmuje Khaled Meshaal, rezydujący w Damaszku
2004
Mijailo Mijailović, zabójca szwedzkiej minister spraw zagranicznych Anny Lindh, zostaje skazany przez sąd w Sztokholmie na dożywotnie więzienie
2005
10 żołnierzy kolumbijskich ginie w zasadzce Rewolucyjnych Sił Zbrojnych Kolumbii (FARC) w stanie Putumayo
2006
Premier Timoru Wschodniego Mari Alkatiri składa pierwszą wizytę w Japonii
2006
Pakistan składa na ręce ambasadora Afganistanu ostry protest w związku z zastrzeleniem w południowym Afganistanie przez żołnierzy afgańskich 16 Pakistańczyków wybierających się na obchody afgańskiego nowego roku, a uznanych przez Kabul za Talibów
2006
Australia przyznaje tymczasowe wizy ochronne 42 uciekinierom z Papui którzy dobili do australijskiego przylądka York w styczniu, wywołując spór dyplomatyczny z Indonezją
2006
Opinia amerykańskiego Departamentu Stanu, wskazująca na możliwość przedwyborczej przemocy we Włoszech wzbudza tam ogromne zamieszanie i powoduje interwencję lidera opozycyjnej centrolewicy Romano Prodiego u ambasadora USA Ronalda Spogliego
2007
Izba Reprezentantów USA głosuje 218-212 za wycofaniem większości wojsk amerykańskich z Iraku do lata 2008 roku; prezydent Bush natychmiast zapowiada weto rezolucji
2007
Jeden z dwóch wicepremierów Iraku i czołowy polityk sunnicki Salam al-Zubaie zostaje poważnie ranny w zamachu w sali modlitw w jego domu w Bagdadzie
2007
Prezydent Iranu Mahmud Ahmadinejad odwołuje planowane wystąpienie przed Radą Bezpieczeństwa ONZ w dniu głosowania nad nowymi sankcjami przeciw Iranowi, obwiniając USA za opóźnienia w wydaniu wizy
2007
Marynarka irańska zatrzymuje w północnej części Zatoki Perskiej koło wód Szatt el-Arab 15 Brytyjczyków dokonujących rutynowych inspekcji statków handlowych
2007
Nad stolicą Somalii Mogadiszu zestrzelony zostaje samolot transportowy Ił-76 białoruskiej firmy Transaviaexport przewożący sprzęt dla żołnierzy afrykańskich sił pokojowych; ginie 11 osób na pokładzie
2007
Wysoki Komisarz ONZ ds. Uchodźców (UNHCR) podaje, że w 2006 roku liczba osób, które ubiegały się o azyl w państwach uprzemysłowionych spadła z 338 tysięcy do 303 tysięcy; najwięcej z nich stanowili Irakijczycy – 22 tysiące i o 77% więcej niż w 2005 roku
2008
Liczba żołnierzy amerykańskich zabitych podczas 5-letniego konfliktu w Iraku osiąga 4000 po śmierci 4 żołnierzy w wybuchu bomby przydrożnej w Bagdadzie; 15 irackich żołnierzy ginie w zamachu samobójczym w Mosulu na północy Iraku; 17 osób ginie w ataku pociskami moździerzowymi i rakietami na Zieloną Strefę w Bagdadzie
2008
Przedstawiciele skłóconych palestyńskich ugrupowań Fatah i Hamas podpisują w stolicy Jemenu Sanie porozumienie o wznowieniu bezpośrednich rozmów; wiceprezydent USA Dick Cheney spotyka się w Ramallah z prezydentem Autonomii Palestyńskiej Mahmudem Abbasem
2008
Minister obrony Kolumbii Juan Manuel Santos przyznaje, że w ataku wojsk kolumbijskich na obóz Rewolucyjnych Sił Zbrojnych Kolumbii (FARC) na terytorium Ekwadoru w dniu 1 marca zginął obywatel tego państwa
2008
2 kurdyjskich demonstrantów ginie w starciach z policją w południowo-wschodniej Turcji
2008
Ratnasiri Wickremanayake jako pierwszy premier Sri Lanki składa wizytę w Izraelu
2008
4 indyjskich policjantów ginie w potyczce z rebeliantami w stolicy Kaszmiru Srinagarze
2009
Abdullah Gul jako pierwszy prezydent Turcji od 1976 roku składa wizytę w Iraku; iracki prezydent Jalal Talabani wzywa Partię Pracujących Kurdystanu (PKK) do złożenia broni lub opuszczenia terytorium Iraku
2009
Co najmniej 25 osób ginie w zamachu samobójczym na kurdyjskim pogrzebie w mieście Jalawla w irackiej prowincji Diyala
2009
Komitet Ochrony Dziennikarzy (CPJ) podaje, że w co najmniej 14 państwach na świecie wielokrotnie dochodzi do niewyjaśnionych morderstw dziennikarzy; na czele Indeksu Bezkarności CPJ znajdują się państwa pogrążone ostatnio w konfliktach zbrojnych (Irak, Sierra Leone, Sri Lanka), ale na liście są też takie demokracje jak Rosja, Meksyk, Brazylia i Indie
2009
Gubernator Ludowego Banku ChRL Zhou Xiaochuan w eseju opublikowanym na stronie internetowej banku wzywa do stworzenia nowej waluty międzynarodowej zarządzanej przez Międzynarodowy Fundusz Walutowy (IMF), która ostatecznie mogłaby zastąpić dolara i zapewniać stabilność międzynarodowego systemu monetarnego
2009
Światowa Organizacja Handlu (WTO) oświadcza w swoich najnowszych szacunkach, że wolumen handlu światowego w 2009 roku zmniejszy się o 9%, najwięcej od czasu II Wojny Światowej
2009
Władze RPA odmawiają wydania wizy przywódcy duchowemu Tybetańczyków Dalaj Lamie, który miał wziąć udział w międzynarodowej konferencji pokojowej w Johannesburgu; w tej sytuacji swój udział wycofują nobliści Desmond Tutu i Frederik Willem de Klerk, a następnego dnia konferencja zostanie odwołana
2009
Podczas wizyty w Brukseli prezydenta i premier Ukrainy, Wiktora Juszczenki i Julii Tymoszenko podpisane zostaje porozumienie w sprawie modernizacji ukraińskiej sieci gazociągów, które natychmiast ostro krytykuje rosyjski premier Władimir Putin jako próbę pominięcia interesów energetycznych Rosji; następnego dnia Moskwa odwoła zaplanowane rozmowy międzyrządowe z Ukrainą do czasu wyjaśnienia kwestii porozumienia z UE
2009
Prezydent Sudanu Omar Hassan Bashir na krótko odwiedza Erytreę, po raz pierwszy udając się za granicę od kiedy Międzynarodowy Trybunał Karny (ICC) wydał 4 marca nakaz aresztowania go pod zarzutem zbrodni wojennych w Darfurze
2009
Wiceszef Organizacji Wyzwolenia Palestyny (OWP) w Libanie Kamal Medhat i 3 towarzyszące mu osoby giną w wybuchu bomby przydrożnej w obozie dla palestyńskich uchodźców Mieh Mieh koło miasta Sidon
2009
Sąd w Hadze skazuje Josepha Mpambarę z plemienia Hutu na 20 lat więzienia za stosowanie śmiertelnych tortur podczas ludobójstwa w Rwandzie w 1994 roku
2009
Jemeński sąd skazuje Bassama al-Haidariego na śmierć za rzekome szpiegostwo na rzecz Izraela; dwóch innych mężczyzn zostaje skazanych na 5 i 3 lata więzienia
2009
Brytyjski „The Guardian” donosi, że USA i sojusznicy europejscy chcą utworzenia w Kabulu stanowiska szefa rządu celem marginalizacji prezydenta Afganistanu Hamida Karzai; ponadto większe środki finansowe mają być przekazywane afgańskim prowincjom zamiast rządowi centralnemu
2009
8 afgańskich policjantów ginie w zasadzce Talibów w dystrykcie Spin Boldak w prowincji Kandahar
2009
W indyjskim Mumbai rozpoczyna się proces Mohammeda Ajmala Amira Kasaba, jedynego pozostałego przy życiu członka grupy zamachowców, którzy w listopadzie 2008 roku zaatakowali Mumbai i w ciągu 3 dni zabili około 170 osób
2009
1 policjant ginie gdy zamachowiec-samobójca wysadza się w powietrze przed biurem specjalnego oddziału policji w stolicy Pakistanu Islamabadzie
2009
Premier Francji Francois Fillon składa wizytę w USA
2010
Wysoki Komisarz ONZ ds. Uchodźców (UNHCR) informuje, że w 2009 roku liczba osób ubiegających się o azyl w państwach uprzemysłowionych wyniosła 377 tysięcy – tyle samo co rok wcześniej; tym razem największą grupę aplikantów stanowili Afgańczycy – 26,8 tysięcy (o 45% więcej niż rok wcześniej), którzy zepchnęli Irakijczyków na drugie miejsce; po raz 4. z rzędu najwięcej wniosków o azyl złożono w USA – 49 tysięcy
2010
Raport izraelskiego Macro Centre for Political Economics informuje, że całkowity koszt izraelskiego osadnictwa na Zachodnim Brzegu w ciągu ostatnich 40 lat wyniósł 17,4 miliarda dolarów, z czego 78% przeznaczono na domy dla osadników; według raportu w latach 2004-08 wzniesiono 6657 nowych struktur na Zachodnim Brzegu
2010
W Białym Domu odbywa się spotkanie prezydenta USA Baracka Obamy z premierem Izraela Benjaminem Netanyahu
2010
Minister spraw zagranicznych David Miliband oświadcza, że z Wielkiej Brytanii wyrzucony zostanie izraelski dyplomata w związku z posłużeniem się podrabianymi brytyjskimi paszportami przez zabójców prominentnego członka palestyńskiego ugrupowania Hamas, Mahmouda al-Mabhouha, który zginął w Dubaju 19 stycznia
2010
Meksyk odwiedza delegacja czołowych polityków amerykańskich, w której składzie są m.in. sekretarz stanu Hillary Clinton, sekretarz obrony Robert Gates i sekretarz ds. bezpieczeństwa narodowego Janet Napolitano
2010
Korea Południowa po raz pierwszy nadaje obywatelstwo uchodźcy z zagranicy, którym jest 38-letni Etiopczyk
2010
Władze Libii zwalniają z więzień 214 osób powiązanych z ekstremistycznymi grupami islamskimi
2010
USA przekazują Gruzji 3 więźniów przetrzymywanych dotąd w obozie dla osób podejrzanych o terroryzm w Guantanamo
2010
Co najmniej 4 bojowników ginie w amerykańskim ataku rakietowym w pakistańskim regionie Północny Waziristan
2010
Prezydent Afganistanu Hamid Karzai składa 3-dniową państwową wizytę w Chinach
2010
W Moskwie odbywa się spotkanie wiceprezydenta ChRL Xi Jinpinga z premierem Rosji Władimirem Putinem
2010
Sekretarz generalny NATO Anders Fogh Rasmussen składa wizytę w Bośni