Chiny - Korea Północna - Opis Stosunków Dwustronnych
menu:  Główna Artykuły Baza Państw Dokumenty Kalendarz Słownik Chronologia Książki
Chiny

           
Wybierz kraj:
stosunki dwustronne Chiny-Korea Północna
Ostatnio uaktualnione: 2012-05-29 22:59:18

     Tradycyjnie stosunki Chin ludowych z Koreą Północną obracały się głównie w wymiarze polityczno-wojskowym, a ich formalną podstawą był układ o przyjaźni i wzajemnej pomocy z 11 lipca 1961 roku. Po wprowadzeniu przez Chiny polityki otwarcia i modernizacji w 1978 roku stopniowo Pekin starał się poprawić stosunki z Koreą Południową (czego kulminacją było nawiązanie stosunków dyplomatycznych w sierpniu 1992 roku), a w stosunkach z Koreą Północną poszukiwać również korzyści gospodarczych.
     W ciągu ostatnich kilku lat Chiny wyrosły na głównego partnera handlowego Korei Północnej. W 2005 roku wymiana handlowa wyniosła 1,58 miliarda dolarów, przewyższając nawet wymianę międzykoreańską (1,1 miliarda dolarów) i stanowiąc około 40% ogółu handlu zagranicznego Korei Północnej. W 2004 roku wymiana wyniosła 1,39 miliarda dolarów, wzrastając z 1,02 miliarda dolarów rok wcześniej (przyrost o 43%). Wymiana chińsko-północnokoreańska zwiększała się w latach 2000-05 średnio o około 30% rocznie. Chiny stały się głównym dostawcą energii i żywności do Korei Północnej.
     Chiny są obecnie czołową siłą, która zmierza do zreformowania systemu gospodarczego Korei Północnej, udostępniając własne doświadczenie z zakresu reform. Według ekspertów Chiny są zdecydowane rozwijać stosunki handlowe z Koreą Północną, aby zminimalizować ryzyko destabilizacji kraju, której efektem przypuszczalnie byłaby fala koreańskich uchodźców do Chin. Upadek Korei Północnej byłby też wielce niekorzystny ze strategicznego punktu widzenia, gdyż mógłby oznaczać obecność wojskową USA tuż za wschodnią granicą kraju. Korea Północna służy również za straszak absorbujący uwagę sił amerykańskich w Azji, co mogłoby być niezwykle istotne w przypadku wybuchu konfliktu o Tajwan.
     Wizyty przywódców obu państw odbywają się dość często. Prezydent Chin Hu Jintao odwiedził Phenian w październiku 2005 roku, a przywódca północnokoreański Kim Dzong-Il odbył tajną 9-dniową podróż do Chin w styczniu 2006 roku, odwiedzając Shenzhen – pierwszą chińską specjalną strefę ekonomiczną, utworzoną w 1980 roku. Kolejne wizyty Kima miały miejsce na początku maja i w sierpniu 2010 roku oraz w maju 2011 roku; w tym okresie coraz bardziej schorowany dyktator KRL-D przypuszczalnie starał się zaprezentować Pekinowi swojego następcę, syna Kim Dzong-una. Chiny są kluczowym graczem w kwestii północnokoreańskiego programu nuklearnego, gdyż uczestniczą we wszelkich rodzajach międzynarodowych negocjacji w tej sprawie i są jedynym państwem, które ma potencjalnie jakikolwiek wpływ na poczynania reżimu w Phenianie.
     Istnieją pewne sygnały sugerujące, że Pekin bywa sfrustrowany nieustannie konfrontacyjną polityką KRL-D. Po przeprowadzonym przez Phenian teście pocisków balistycznych 5 lipca 2006 roku Chiny podobno znacząco zredukowały dostawy ropy naftowej do Korei Północnej. Kim Dzong-Il miał później określić Chiny i Rosję, które poparły rezolucję Rady Bezpieczeństwa ONZ potępiającą Phenian, partnerami, na których nie można polegać. Chiny wyraźnie ostrzegały również Koreę Północną przed przeprowadzeniem testu z bronią jądrową, do czego doszło 9 października 2006 roku. Naciski chińskie niewątpliwie przyczyniły się do zawarcia 13 lutego 2007 roku przełomowego porozumienia o demontażu programu nuklearnego Korei Północnej, które jednak nie doczekało się realizacji w związku z powrotem Phenianu do polityki eskalowania napięć i przeprowadzeniem 25 maja 2009 roku drugiego testu broni jądrowej, co skłoniło Pekin do głosowania wkrótce potem za przyjęciem przez RB ONZ kolejnej rezolucji poszerzającej zakres sankcji wobec KRL-D.
     Mimo że część ekspertów międzynarodowych spodziewa się gruntownego przewartościowania stosunków Chin z Koreą Północną, póki co jeszcze to nie nastąpiło. Pozostają bowiem przesłanki przemawiające z punktu widzenia Pekinu za utrzymywaniem status quo, w szczególności obawy o regionalną niestabilność w przypadku upadku reżimu Kim Dzong-ila oraz o pogorszenie położenia geostrategicznego w przypadku gdyby na Półwyspie Koreańskim powstało zdominowane przez Południe zjednoczone państwo sprzymierzone z USA. Wydaje się, że władze chińskie bardzo poważnie liczą się z wybitnie niekorzystnymi konsekwencjami ewentualnego załamania się władzy Kimów – przykładowo w styczniu 2008 roku amerykańskie instytuty Center for Strategic and International Studies i U.S. Institute of Peace we wspólnym raporcie doniosły, że Chiny mają plany wysłania wojsk do Korei Północnej w sytuacji nadzwyczajnej, np. niestabilności wewnętrznej powodującej exodus uchodźców lub w przypadku ataku na instalacje nuklearne KRL-D i wystąpienia skażenia obszarów położonych przy granicy chińskiej; w listopadzie 2008 roku “Financial Times” doniósł, że wyraźnie zwiększono liczebność chińskich wojsk na granicy z Koreą Północną w związku z problemami zdrowotnymi Kim Dzong-ila i obawami o niestabilność polityczną w KRL-D.

Nasze artykuły na temat stosunków Korea Północna-Chiny:

Sprzeczne sny USA i Chin o Korei (Parris H. Chang, 29 maja 2012):
http://www.stosunkimiedzynarodowe.info/artykul,1316,Sprzeczne_sny_USA_i_Chin_o_Korei

Korea Północna: czy Chiny prowadzą podwójną grę? (Joel Wuthnow, 23 kwietnia 2012):
http://www.stosunkimiedzynarodowe.info/artykul,1291,Korea_Polnocna_czy_Chiny_prowadza_podwojna_gre

Podzieleni co do uchodźców z Korei Północnej (Sokeel J Park, 8 marca 2012):
http://www.stosunkimiedzynarodowe.info/artykul,1264,Podzieleni_co_do_uchodzcow_z_Korei_Polnocnej

Śmierć Kim Dzong-ila w Korei Północnej – q&a (21 grudnia 2011):
http://www.stosunkimiedzynarodowe.info/artykul,1186,Smierc_Kim_Dzong-ila_w_Korei_Polnocnej_?_q_and_a

KRL-D: Chiny wolą znanego sobie diabła (Richard Weitz, 17 maja 2010):
http://www.stosunkimiedzynarodowe.info/artykul,683,KRL-D_Chiny_wola_znanego_sobie_diabla

Analizując politykę Chin wobec Korei Północnej (Richard Weitz, 12 listopada 2009):
http://www.stosunkimiedzynarodowe.info/artykul,531,Analizujac_polityke_Chin_wobec_Korei_Polnocnej

Korea Północna-Chiny: usta rozchodzą się z zębami (Radek Alf, 17 czerwca 2009):
http://www.stosunkimiedzynarodowe.info/artykul,428,Korea_Polnocna-Chiny_usta_rozchodza_sie_z_zebami



Maps courtesy of www.theodora.com/maps used with permission.